Okresy warunkowe na maturze z angielskiego

Okresy warunkowe, czyli conditionals, to jeden z najważniejszych tematów gramatycznych na maturze z angielskiego. Pojawiają się w zadaniach na transformacje, w uzupełnianiu luk, a także w wypowiedzi pisemnej, gdzie pozwalają wyrazić bardziej złożone myśli. W języku angielskim wyróżniamy cztery główne okresy warunkowe oraz tak zwany okres warunkowy mieszany. Każdy z nich wyraża inny stopień prawdopodobieństwa i odnosi się do innego czasu.

Okres zerowy — fakty i prawdy ogólne

Okres zerowy (Zero Conditional) opisuje sytuacje, które są zawsze prawdziwe, gdy spełniony jest warunek. Budowa: if + Present Simple, Present Simple. Na przykład: "If you heat ice, it melts." "If it rains, the grass gets wet." Na maturze pojawia się rzadziej niż pozostałe, ale warto go znać. Używamy go do opisywania praw naukowych, nawyków i ogólnych prawidłowości. W zdaniu możemy zamienić "if" na "when" bez zmiany znaczenia.

Pierwszy okres warunkowy — realna przyszłość

Pierwszy okres warunkowy (First Conditional) opisuje realne i prawdopodobne sytuacje w przyszłości. Budowa: if + Present Simple, will + bezokolicznik. Na przykład: "If you study hard, you will pass the exam." "If it rains, I will take an umbrella." To najczęściej używany okres warunkowy na maturze. Pamiętaj, że w części z "if" używamy czasu teraźniejszego, a nie przyszłego — "if you will study" to błąd. W drugiej części mogą pojawić się też inne modalne: can, may, might, should.

Drugi okres warunkowy — nierealna teraźniejszość

Drugi okres warunkowy (Second Conditional) opisuje sytuacje nierealne lub hipotetyczne w teraźniejszości lub przyszłości. Budowa: if + Past Simple, would + bezokolicznik. Na przykład: "If I had a million dollars, I would travel the world." "If I were you, I would apologize." Uwaga na "were" — w drugim okresie warunkowym dla wszystkich osób używamy "were", nie "was" (choć "was" jest akceptowane w mowie potocznej). Na maturze preferowane jest "were".

Trzeci okres warunkowy — nierealna przeszłość

Trzeci okres warunkowy (Third Conditional) opisuje sytuacje w przeszłości, które nie miały miejsca, oraz ich wyimaginowane skutki. Budowa: if + Past Perfect, would have + Past Participle. Na przykład: "If I had studied harder, I would have passed the exam." "If she had left earlier, she wouldn't have missed the bus." To najtrudniejszy okres warunkowy, ale robi wrażenie na maturze. Często pojawia się w transformacjach i wymaga znajomości trzeciej formy czasowników.

Okresy mieszane i praktyczne wskazówki

Na maturze rozszerzonej może pojawić się okres mieszany (Mixed Conditional), który łączy trzeci okres warunkowy w części warunkowej z drugim w części rezultatu: "If I had studied medicine, I would be a doctor now." (przeszły warunek, teraźniejszy rezultat). Na maturze podstawowej skup się na pierwszym i drugim okresie warunkowym — pojawiają się najczęściej. Ćwicz transformacje: "Unless" to to samo co "if not". "Provided that", "as long as" to również wprowadzenia warunku.